Piyasa yükleniyor…
Türkiye·İlk okuyanlardan olun

Artık saniye uygulaması 2027’de sona eriyor: Küresel saat sistemi neden değişiyor?

Dünya genelinde kullanılan evrensel zaman (UTC) sisteminde önemli bir değişikliğe gidiliyor. 14°C Orta şiddetli yağmur İstanbul Dolar 49,34 Euro 55,28 Sterlin 65,15 Bitcoin 4.026.846,81 Gram Altın 6.616,40 Bütün Cumhuriyet arşivi her yerde ve her an yanınızda! İster telefond

H

Editör

Hatay Masası Editör

Güncelleme

Bildirim ayarları →
Artık saniye uygulaması 2027’de sona eriyor: Küresel saat sistemi neden değişiyor?

Dünya genelinde kullanılan evrensel zaman (UTC) sisteminde önemli bir değişikliğe gidiliyor.

14°C Orta şiddetli yağmur İstanbul Dolar 49,34 Euro 55,28 Sterlin 65,15 Bitcoin 4.026.846,81 Gram Altın 6.616,40 Bütün Cumhuriyet arşivi her yerde ve her an yanınızda! İster telefondan, ister bilgisayardan. Cumhuriyet Arşiv 1930 Yılından Bugüne 5.485.115+ Haber Kupürü App Store Google Play 50 BİN + İndirme Size En Uygun Paketi Seçin 4.5 değerlendirme Abonelik Seçeneklerini İnceleyin Edebiyatın ve Kültürün Nabzı Kitap dünyasına açılan kapınızı aralayın! En sevdiğiniz kitapları indirimli fiyatlarla keşfedin ve hayal gücünüzü genişletin.

Artık saniye, atom saatlerinin ölçtüğü zaman ile Dünya’nın dönüşüne dayanan astronomik zaman arasındaki farkı dengelemek için geliştirildi. Atom saatleri son derece hassas çalışırken Dünya’nın dönüş hızı sabit değil. Gezegenin iç yapısındaki hareketler, okyanuslardaki değişimler ve atmosferik olaylar Dünya’nın dönüşünü etkileyebiliyor. Bu nedenle bir günün uzunluğu, atom saatlerine göre tam olarak 24 saat olmayabiliyor.

Saniyenin modern bilimsel tanımı 1967’de atom fiziğine dayandırıldı. Uluslararası zaman standardı UTC ise 1972’den itibaren, Dünya’nın dönüşüyle arasındaki farkın 0,9 saniyeyi aşmaması için gerektiğinde 'artık saniyelerle' düzeltildi. İlk artık saniye 30 Haziran 1972’de eklendi. O tarihten bu yana toplam 27 artık saniye uygulandı. Son ekleme ise 31 Aralık 2016 tarihinde yapıldı. ABD Ulusal Standartlar ve Teknoloji Enstitüsü (NIST), uygulamanın temel amacını atomik zaman ile astronomik zaman arasındaki uyumu korumak olarak açıklıyor.

Uygulamanın sona erdirilmesinin temel nedeni, saniyelik zaman düzeltmelerinin modern bilgisayar sistemlerinde ve dijital altyapıda arızalara yol açabilmesinde yatıyor. Dakikanın alışılmış 60 saniyelik düzenine bir saniye eklenmesi, işletim sistemleri, sunucular ve zaman eşitleme yazılımları için beklenmedik sorunlar yaratabiliyor. Örneğin 2012’de uygulanan artık saniyenin ardından Reddit ve LinkedIn gibi internet sitelerinde kesintiler yaşandı. Qantas havayolunun operasyonları da zamanlama sorunlarından etkilendi.

Dünya’nın dönüş hızındaki son değişimler taze bir risk ortaya çıkardı. Gezegenin dönüşü bazı dönemlerde hızlandığı için gelecekte ilk kez bir saniyenin çıkarılmasını gerektiren negatif artık saniye gündeme gelebilir. Daha önce uygulanmamış böyle bir düzeltmeye hazırlıksız olan yazılımlar, kritik altyapılarda daha ciddi sorunlara neden olabilir.

NIST’in 2024’te yayınladığı değerlendirmede atomik zaman ile astronomik zaman arasındaki izin verilen farkın artırılmasını ele alıyor. Amaç, küresel zaman standardının devamlılığını korurken saniyelik müdahalelerin yarattığı teknik riskleri azaltmak.

Uzmanlar, sürecin hem kısa vadeli hem de orta vadeli etkilerinin izlenmesi gerektiğini vurguluyor.

Okurlar için pratik özet: ne oldu, kimler etkilendi ve sırada ne var sorularına yanıt arıyoruz.

Neler biliniyor?

  • Dünya genelinde kullanılan evrensel zaman (UTC) sisteminde önemli bir değişikliğe gidiliyor
  • 14°C Orta şiddetli yağmur İstanbul Dolar 49,34 Euro 55,28 Sterlin 65,15 Bitcoin 4.026.846,81 Gram Altın 6.616,40 Bütün Cumhuriyet arşivi her yerde ve her an yanınızda! İster telefondan, ister bilgisayardan. Cumhuriyet Arşiv 1930 Yılından Bugüne 5.485.115+ Haber Kupürü App Store Google Play 50 BİN + İndirme Size En Uygun Paketi Seçin 4.5 değerlendirme Abonelik Seçeneklerini İnceleyin Edebiyatın ve Kültürün Nabzı Kitap dünyasına açılan kapınızı aralayın! En sevdiğiniz kitapları indirimli fiyatlarla keşfedin ve hayal gücünüzü genişletin
  • Artık saniye, atom saatlerinin ölçtüğü zaman ile Dünya’nın dönüşüne dayanan astronomik zaman arasındaki farkı dengelemek için geliştirildi. Atom saatleri son derece hassas çalışırken Dünya’nın dönüş hızı sabit değil. Gezegenin iç yapısındaki hareketler, okyanuslardaki değişimler ve atmosferik olaylar Dünya’nın dönüşünü etkileyebiliyor. Bu nedenle bir günün uzunluğu, atom saatlerine göre tam olarak 24 saat olmayabiliyor
  • Saniyenin modern bilimsel tanımı 1967’de atom fiziğine dayandırıldı. Uluslararası zaman standardı UTC ise 1972’den itibaren, Dünya’nın dönüşüyle arasındaki farkın 0,9 saniyeyi aşmaması için gerektiğinde 'artık saniyelerle' düzeltildi. İlk artık saniye 30 Haziran 1972’de eklendi. O tarihten bu yana toplam 27 artık saniye uygulandı. Son ekleme ise 31 Aralık 2016 tarihinde yapıldı. ABD Ulusal Standartlar ve Teknoloji Enstitüsü (NIST), uygulamanın temel amacını atomik zaman ile astronomik zaman arasındaki uyumu korumak olarak açıklıyor

Neden önemli?

Artık saniye uygulaması 2027’de sona eriyor: Küresel saat sistemi neden değişiyor? başlığı altında takip edilen süreç; kamuoyu, piyasa ve siyaset gündeminde yer tutuyor. Hatay Masası, doğrulanmış bilgileri öne çıkararak okura dengeli bir çerçeve sunmayı hedefliyor.

Bu metin Hatay Masası tarafından özgünleştirilerek hazırlanmıştır; birebir alıntı değildir. İlgili kaynak

Sizin için

Önerilen haberler

Ana sayfa →

Bunları da okuyun

Ana sayfa →