1960’ta haritalarda bile görünmeyen küçük bir çatlaktı... Şimdi ise uzaydan net bir şekilde gözleniyor. Duvarlarının yüksekliği 100 metreye ulaştı, her yıl içine 14 Keops Piramidi gömecek kadar genişliyor.
ABD Jeolojik Araştırmalar Kurumu (USGS) verileri, alanın 1991 ile 2018 yılları arasında üç kat büyüdüğünü ortaya koyarken; Geomorphology dergisinde yayımlanan güncel bir çalışma, sürecin ulaştığı tehlikeli boyutları gözler önüne serdi.
M. V. Lomonosov Moskova Devlet Üniversitesi ve Washington Üniversitesinden araştırmacıların yürüttüğü çalışmada, uydu ve insansız hava aracı (İHA) verileri birleştirilerek kraterin üç boyutlu modelleri oluşturuldu.
Elde edilen bulgulara göre: Kraterin hacmi her yıl yaklaşık 1 milyon metreküp artıyor. Bu miktar, yaklaşık 14 Keops Piramidi’nin hacmine denk geliyor. 2024 yılı ölçümlerine göre 87,6 hektarlık bir alanı kaplayan kraterin falez yüksekliği 100 metreye yaklaştı. Krater kenarlarını oluşturan dik duvarların aşırı derecede dengesiz olduğu ve çökmelerin devam ettiği bildirildi.
Araştırma, donmuş toprağın erimesiyle açığa çıkan sera gazı miktarını da belirledi. Batagaika Çöküntüsü’nden atmosfere her yıl yaklaşık 4 bin ila 5 bin ton karbon salınıyor. Söz konusu miktar, ABD’de yaklaşık 2 bin hanenin yıllık evsel enerji tüketiminden kaynaklanan emisyon değerine eşit.
Çalışmanın başyazarı Dr. Alexander Kizyakov, elde edilen ölçümlerin küresel ölçekte donmuş toprak erimesini ve buna bağlı sera gazı emisyonlarını tahmin eden iklim modellerini geliştirmek için kullanılacağını aktardı.
Jeofizikçi Dr. Roger Michaelides ise Batagaika’nın Arktik genelinde yaşanan erime süreçlerini anlamak açısından anahtar bir gözlem noktası olduğunu ve bölgedeki değişimlerin boyutunu net bir şekilde yansıttığını ifade etti.
Uzmanlar, sürecin hem kısa vadeli hem de orta vadeli etkilerinin izlenmesi gerektiğini vurguluyor.
Okurlar için pratik özet: ne oldu, kimler etkilendi ve sırada ne var sorularına yanıt arıyoruz.
Neler biliniyor?
- 1960’ta haritalarda bile görünmeyen küçük bir çatlaktı... Şimdi ise uzaydan net bir şekilde gözleniyor. Duvarlarının yüksekliği 100 metreye ulaştı, her yıl içine 14 Keops Piramidi gömecek kadar genişliyor
- ABD Jeolojik Araştırmalar Kurumu (USGS) verileri, alanın 1991 ile 2018 yılları arasında üç kat büyüdüğünü ortaya koyarken; Geomorphology dergisinde yayımlanan güncel bir çalışma, sürecin ulaştığı tehlikeli boyutları gözler önüne serdi
- M. V. Lomonosov Moskova Devlet Üniversitesi ve Washington Üniversitesinden araştırmacıların yürüttüğü çalışmada, uydu ve insansız hava aracı (İHA) verileri birleştirilerek kraterin üç boyutlu modelleri oluşturuldu
- Elde edilen bulgulara göre: Kraterin hacmi her yıl yaklaşık 1 milyon metreküp artıyor. Bu miktar, yaklaşık 14 Keops Piramidi’nin hacmine denk geliyor. 2024 yılı ölçümlerine göre 87,6 hektarlık bir alanı kaplayan kraterin falez yüksekliği 100 metreye yaklaştı. Krater kenarlarını oluşturan dik duvarların aşırı derecede dengesiz olduğu ve çökmelerin devam ettiği bildirildi
Neden önemli?
Dev çukur 14 piramit kadar büyüyor: Durdurulamıyor başlığı altında takip edilen süreç; kamuoyu, piyasa ve siyaset gündeminde yer tutuyor. Hatay Masası, doğrulanmış bilgileri öne çıkararak okura dengeli bir çerçeve sunmayı hedefliyor.
Bu metin Hatay Masası tarafından özgünleştirilerek hazırlanmıştır; birebir alıntı değildir. İlgili kaynak
