3 milyar yıllık iz: Mars'ta çekilen şafak karesinin arkasında ne var?
Curiosity projesinde görev yapan NASA Jet İtki Laboratuvarı gezegen bilimcisi Ashwin Vasavada, fotoğraftaki uzak ve parlak zirvelerin aracın bugüne kadar geçtiği tüm katmanlardan çok farklı bir kaya yapısına sahip olduğunu altını çizdi. NASA uzmanları, kraterin içine rüzgarla taşınan tortuların zamanla kayaya dönüştüğüne inanıyor. Vasavada'ya göre rüzgar binlerce yıl boyunca bu tabakayı oyarak 'yardang' adı verilen sırtlar haline getirdi. Sharp Dağı'nın kuzeybatı uzantıları boyunca yaklaşık 16 kilometre uzanan bu yapı, büyük olasılıkla dağın geri kalanıyla aynı dönemde, yani yaklaşık 3 milyar yıl önce oluştu. Jeologların 'uyumsuzluk' olarak adlandırdığı bu yapı, eski katmanların aşındığı esrarengiz bir zaman boşluğunun üzerinde yer alıyor.
NASA, Curiosity'nin yaklaşık bir kilometre yüksekliğe ulaştığını ve bunun Mars'ta bugüne kadar çıkılan en yüksek seviye olarak tarihe geçtiğini duyurdu. Her biri jeolojik geçmişin farklı bir dönemini kaydeden bu katmanlar, Mars'ın bugünkü soğuk halinden çok daha ıslak ve sıcak olduğu, göller ve akarsular barındırdığı eski günlerine dair kritik ipuçları sunuyor. Bir zamanlar mikrobiyal yaşama ev sahipliği yapıp yapmadığını araştıran aracın, 2027 veya 2028 yıllarında yardang tabakasına fiziken ulaşması ve oradaki jeolojiyi gelişmiş aletleriyle bizzat incelemesi planlanıyor. Öte yandan NASA'nın diğer aktif gücü Perseverance keşif aracı, şu anda kuzey yarımküredeki Jezero Krateri çevresinde araştırmalarına devam ediyor.
Gezegen bilimci Vasavada, oldukça dünya dışı bir görünüme sahip olan bu güncel Mars şafağı fotoğrafının, kendisine ABD'nin Arizona eyaletindeki meşhur Monument Vadisi'ni anımsattığını vurguladı. Uzman isim, fotoğraftaki vahşiliğin, gökyüzünün altındaki derin sessizliğin ve sonsuz açık alanın neredeyse hissedilebildiğini ifade etti. Bu çarpıcı manzara Dünya'daki çöllere ne kadar tanıdık gelse de, turuncu gökyüzü ve mavi tonlardaki gün doğumu, bakılan yerin kesinlikle yabancı bir dünya, yani Mars olduğunu kanıtlıyor.
Www.sozcu.com.tr internet sitesinde yayınlanan yazı, haber ve fotoğrafların her türlü telif hakkı Mega Ajans ve Rek. Tic. A.Ş'ye aittir. İzin alınmadan, kaynak gösterilerek dahi iktibas edilemez.
Uzmanlar, sürecin hem kısa vadeli hem de orta vadeli etkilerinin izlenmesi gerektiğini vurguluyor.
Okurlar için pratik özet: ne oldu, kimler etkilendi ve sırada ne var sorularına yanıt arıyoruz.
Neler biliniyor?
- 3 milyar yıllık iz: Mars'ta çekilen şafak karesinin arkasında ne var?
- Curiosity projesinde görev yapan NASA Jet İtki Laboratuvarı gezegen bilimcisi Ashwin Vasavada, fotoğraftaki uzak ve parlak zirvelerin aracın bugüne kadar geçtiği tüm katmanlardan çok farklı bir kaya yapısına sahip olduğunu altını çizdi. NASA uzmanları, kraterin içine rüzgarla taşınan tortuların zamanla kayaya dönüştüğüne inanıyor. Vasavada'ya göre rüzgar binlerce yıl boyunca bu tabakayı oyarak 'yardang' adı verilen sırtlar haline getirdi. Sharp Dağı'nın kuzeybatı uzantıları boyunca yaklaşık 16 kilometre uzanan bu yapı, büyük olasılıkla dağın geri kalanıyla aynı dönemde, yani yaklaşık 3 milyar yıl önce oluştu. Jeologların 'uyumsuzluk' olarak adlandırdığı bu yapı, eski katmanların aşındığı esrarengiz bir zaman boşluğunun üzerinde yer alıyor
- NASA, Curiosity'nin yaklaşık bir kilometre yüksekliğe ulaştığını ve bunun Mars'ta bugüne kadar çıkılan en yüksek seviye olarak tarihe geçtiğini duyurdu. Her biri jeolojik geçmişin farklı bir dönemini kaydeden bu katmanlar, Mars'ın bugünkü soğuk halinden çok daha ıslak ve sıcak olduğu, göller ve akarsular barındırdığı eski günlerine dair kritik ipuçları sunuyor. Bir zamanlar mikrobiyal yaşama ev sahipliği yapıp yapmadığını araştıran aracın, 2027 veya 2028 yıllarında yardang tabakasına fiziken ulaşması ve oradaki jeolojiyi gelişmiş aletleriyle bizzat incelemesi planlanıyor. Öte yandan NASA'nın diğer aktif gücü Perseverance keşif aracı, şu anda kuzey yarımküredeki Jezero Krateri çevresinde araştırmalarına devam ediyor
- Gezegen bilimci Vasavada, oldukça dünya dışı bir görünüme sahip olan bu güncel Mars şafağı fotoğrafının, kendisine ABD'nin Arizona eyaletindeki meşhur Monument Vadisi'ni anımsattığını vurguladı. Uzman isim, fotoğraftaki vahşiliğin, gökyüzünün altındaki derin sessizliğin ve sonsuz açık alanın neredeyse hissedilebildiğini ifade etti. Bu çarpıcı manzara Dünya'daki çöllere ne kadar tanıdık gelse de, turuncu gökyüzü ve mavi tonlardaki gün doğumu, bakılan yerin kesinlikle yabancı bir dünya, yani Mars olduğunu kanıtlıyor
Neden önemli?
Şafak karesinin arkasındaki gizem başlığı altında takip edilen süreç; kamuoyu, piyasa ve siyaset gündeminde yer tutuyor. Hatay Masası, doğrulanmış bilgileri öne çıkararak okura dengeli bir çerçeve sunmayı hedefliyor.
Bu metin Hatay Masası tarafından özgünleştirilerek hazırlanmıştır; birebir alıntı değildir. İlgili kaynak
