"Stres mideme vurdu" söylemi günlük hayatın bir parçası olsa da stresin kulak sağlığımıza etkileri pek az biliniyor. Peki, geçmek bilmeyen o çınlama sesinin arkasında yoğun anksiyete ve tükenmişlik mi var? KBB Uzmanı Op. Dr. Fatih Eraslan ile stres ve tinnitus arasındaki çift yönlü ilişkiyi, bilinen ve az bilinen çınlama nedenlerini ve bu kısır döngüyü kırmanın yollarını konuştuk.
Giriş: 05 Ekim 2026, Pazartesi 11:22 Güncelleme: 05 Ekim 2026, Pazartesi 11:22 Kulak çınlamasının strese neden olduğu tıbbi olarak da kanıtlanmış bir gerçek ancak stresin kulak çınlamasına sebep olup olmadığı hakkında çok fazla bir çalışma bulunmuyor. Bireysel deneyimim kesinlikle ilişkili ancak pek tabii işin tıbbi boyutunu araştırmak gerekir. Benim, çevremdekilerin pek çok kişinin yaşadığı stres “kulaklarına vuruyor”. Evet, “stres mideme vurdu” çok alışılmış bir söylem ve stresin mide rahatsızlığına sebep olduğu da tıbbi bir gerçek. Peki, bunun kulak versiyonunun gerçekliği nedir?
Hayvan ve insan deneylerini içeren bazı çalışmalar, stres ile kulak çınlamasının arasında bir ilişki olduğunu vurgulamıştır. 2025 yılında yayınlanmış “ Kronik Stresin Kulak Çınlaması Oluşumu ve Davranış Değişiklikleri: Bir Sıçan Modelinde Davranışsal ve Beyin Çalışması ” çalışma kapsamında fareler 10 gün boyunca günde 2 saat süreyle kısıtlama stresine maruz bırakıldı sonrasında ise farelerin yüzde 64,3’ünün işitme eşiğinde değişim olmaksızın kulak çınlaması yaşadığı saptandı. Yapılan başka bir çalışmada ( Doğum öncesi strese maruz kalan sıçanlarda düşük frekanslı işitme kaybı ) ise doğum öncesi strese maruz kalan farelerin düşük frekanslı işitme kaybı yaşadığı sonucuna varılmıştır. Kulak, mide, cilt… Fark etmiyor stres bedeni doğrudan etkiliyor.
" Çınlama ile stres arasında çift yönlü bir ilişki vardır".
Kulak çınlaması tek başına bir hastalık değil, farklı nedenlerle ortaya çıkabilen bir belirti. En sık nedenlerin başında işitme kaybı ve yüksek sese maruz kalma geliyor. Bunun dışında kulak kiri, dış ve orta kulak enfeksiyonları, baş-boyun travmaları, bazı ilaçların iç kulağa toksik etkileri, Meniere hastalığı, migren, yüksek tansiyon ve bazı metabolik veya hormonal hastalıklar da çınlamaya yol açabiliyor. Çene eklemi ve diş sıkma gibi temporomandibular eklem sorunları da gözden kaçırılmaması gereken nedenler arasında. Özellikle çene hareketleriyle çınlamanın şiddeti veya karakteri değişiyorsa bu olasılık düşünülmeli. Daha nadir nedenler arasında ise otoskleroz, orta kulağın damarsal tümörleri ve işitme siniri kaynaklı tümörler, özellikle vestibüler schwannom (akustik nöroma) sayılabilir. Beyin tümörleri ise çok daha nadir nedenlerdir ve çınlamanın tek başına görülmesinden ziyade başka nörolojik bulgularla birlikte değerlendirilir. Burada özellikle önemli bir ayrım da tek taraflı ve nabızla eş zamanlı çınlama. Böyle bir durumda damar kaynaklı nedenler mutlaka araştırılmalıdır. Strese gelince; stresin kulağı doğrudan “hasarladığı” şeklinde basit bir ilişki kurmak doğru olmaz. Ancak stres, beynin ve sinir sisteminin seslere ve özellikle çınlamaya verdiği yanıtı güçlendirebilir. Ayrıca stres dönemlerinde uyku bozukluğu, kas gerginliği ve diş sıkma artabilir. Bunların tamamı çınlamanın daha belirgin algılanmasına katkıda bulunabilir. Aslında burada önemli olan bir başka nokta da şu: Çınlama ile stres arasında çift yönlü bir ilişki vardır. Çınlama kişide kaygı ve uyku bozukluğu yaratabilir; bu durum da çınlamanın daha fazla fark edilmesine neden olabilir.
"Beyin zaman içerisinde çınlama sesini daha az önemsemeyi öğrenebilir".
