MOBİSAD Başkanı Mustafa Kemal Turnacı, Türkiye’de cep telefonu üretiminde daralmanın devam ettiğini belirterek, son iki ayda 3-4 firmanın yerli üretimi sonlandırma yönelimı aldığını ifade etti.
Mobil İletişim Araçları ve Bilgi Teknolojileri İş İnsanları Derneği (MOBİSAD) Başkanı Mustafa Kemal Turnacı, Bloomberg HT’ye yaptığı açıklamada cep telefonu sektöründe yerli üretimin daralmaya devam ettiğini konuşmasında değindi. Son iki-üç aylık dönemde 3-4 firmanın yerli cep telefonu üretimini sonlandırma hamleı aldığını belirterek, sektörde üretim ve istihdam kaybının dikkat çekici boyuta ulaştığını ifade etti.
Yaklaşık 1,5 yıl önce yerli üretimin cep telefonu pazarındaki payının yüzde 65 seviyelerine kadar çıktığını hatırlatan Turnacı, mevcut yatırımların korunmasının yalnızca üretim açısından değil, sektörde yetişen mühendis ve nitelikli insan kaynağının devamlılığı açısından da önemli olduğunu aktardı. Yerli üretimin yalnızca “montaj sanayisi” olarak değerlendirilmesinin de doğru olmadığını belirterek, teknoloji üretiminde montajla başlayan sürecin zaman içerisinde daha yüksek katma değerli üretim ve teknoloji geliştirme kabiliyetine dönüşebileceğini vurguladı.
Turnacı’ya göre yerli cep telefonu üretimindeki daralmanın arkasında iki temel unsur bulunuyor: gözetim uygulamasının mevcut seviyesi ve cep telefonu satışlarındaki taksit kısıtlaması. Cep telefonu ithalatında uygulanan gözetim kıymetinin 2020 yılında 200 dolara çıkarılmasının yerli üretimi desteklediğini belirterek, bu uygulamanın özellikle giriş segmentindeki telefonların Türkiye’de üretilmesini daha cazip hale getirdiğini ifade etti. Ancak aradan geçen dönemde 200 dolarlık seviyenin etkisini kaybettiğine dikkat çekerek, son dönemde bu rakamın 250 dolara yükseltilmesini olumlu ancak yetersiz bir adım olarak değerlendirdi. “Bunun daha yüksek, 300-400 dolar bandına çıkması tekrar yerli üretimi cazibe haline getirecektir” dedi.
Mevcut üretim yatırımlarının halihazırda yapılmış olduğuna dikkat çekerek, şartların iyileştirilmesi halinde bazı ürünlerin ithal edilmesi yerine yeniden Türkiye’de üretilmesinin mümkün olabileceğini konuşmasında değindi.
Turnacı’nın işaret ettiği ikinci sorun ise tüketicinin cep telefonuna erişiminde yaşanan finansman problemi. Taksit kısıtlamasının bir teşvik mekanizması olmadığının altını çizerken, buna karşın üreticilerin ürünlerini tüketiciyle buluşturabilmesi açısından kritik önem taşıdığını aktardı. Mevcut sınırlamaların kayıtlı satış kanallarını zorlaştırırken tüketicileri kayıt dışı ya da güvenilirliği daha düşük alternatif kanallara yönlendirebildiğini aktardı. Mevcut koşullarda farklı yöntemlerle taksitli satışların fiilen devam ettiğini söyleyerek, resmi kanallardaki kısıtlamanın tüketicinin daha yüksek maliyetlerle ve daha az güvenilir kanallardan cihaz almasına neden olabildiğini ifade etti.
Cep telefonlarında taksit imkanının bağlı olduğu fiyat sınırının güncellenmesini isteyen Turnacı, mevcut 20 bin TL seviyesinin tamamen kaldırılmasının mümkün olmaması halinde en azından 40-45 bin TL bandına çıkarılmasının daha gerçekçi olacağını ifade etti. Böyle bir düzenlemenin toplam cep telefonu satışlarını veya ithalatı doğrudan artıracağı görüşünde olmadığını belirterek şu değerlendirmeyi yaptı: “40-45 bin TL bandına çıkarsa Türkiye’deki cihaz satışı artmaz, yani ithalat artmaz. Sadece vatandaş daha sağlıklı, daha güvenilir ve daha doğru teknolojiye ulaşır. Kayıt dışı azalır.” Turnacı’ya göre; bu adım aynı zamanda yerli üreticilerin kapasite kullanımını artırarak Türkiye’deki üretimi destekleyebilir.
Uzmanlar, sürecin hem kısa vadeli hem de orta vadeli etkilerinin izlenmesi gerektiğini vurguluyor.
Okurlar için pratik özet: ne oldu, kimler etkilendi ve sırada ne var sorularına yanıt arıyoruz.
Neler biliniyor?
- MOBİSAD Başkanı Mustafa Kemal Turnacı, Türkiye’de cep telefonu üretiminde daralmanın devam ettiğini belirterek, son iki ayda 3-4 firmanın yerli üretimi sonlandırma yönelimı aldığını ifade etti
- Mobil İletişim Araçları ve Bilgi Teknolojileri İş İnsanları Derneği (MOBİSAD) Başkanı Mustafa Kemal Turnacı, Bloomberg HT’ye yaptığı açıklamada cep telefonu sektöründe yerli üretimin daralmaya devam ettiğini konuşmasında değindi. Son iki-üç aylık dönemde 3-4 firmanın yerli cep telefonu üretimini sonlandırma hamleı aldığını belirterek, sektörde üretim ve istihdam kaybının dikkat çekici boyuta ulaştığını ifade etti
- Yaklaşık 1,5 yıl önce yerli üretimin cep telefonu pazarındaki payının yüzde 65 seviyelerine kadar çıktığını hatırlatan Turnacı, mevcut yatırımların korunmasının yalnızca üretim açısından değil, sektörde yetişen mühendis ve nitelikli insan kaynağının devamlılığı açısından da önemli olduğunu aktardı. Yerli üretimin yalnızca “montaj sanayisi” olarak değerlendirilmesinin de doğru olmadığını belirterek, teknoloji üretiminde montajla başlayan sürecin zaman içerisinde daha yüksek katma değerli üretim ve teknoloji geliştirme kabiliyetine dönüşebileceğini vurguladı
- Turnacı’ya göre yerli cep telefonu üretimindeki daralmanın arkasında iki temel unsur bulunuyor: gözetim uygulamasının mevcut seviyesi ve cep telefonu satışlarındaki taksit kısıtlaması. Cep telefonu ithalatında uygulanan gözetim kıymetinin 2020 yılında 200 dolara çıkarılmasının yerli üretimi desteklediğini belirterek, bu uygulamanın özellikle giriş segmentindeki telefonların Türkiye’de üretilmesini daha cazip hale getirdiğini ifade etti. Ancak aradan geçen dönemde 200 dolarlık seviyenin etkisini kaybettiğine dikkat çekerek, son dönemde bu rakamın 250 dolara yükseltilmesini olumlu ancak yetersiz bir adım olarak değerlendirdi. “Bunun daha yüksek, 300-400 dolar bandına çıkması tekrar yerli üretimi cazibe haline getirecektir” dedi
Neden önemli?
"Yerli cep telefonu üretiminde daralma sürüyor" başlığı altında takip edilen süreç; kamuoyu, piyasa ve siyaset gündeminde yer tutuyor. Hatay Masası, doğrulanmış bilgileri öne çıkararak okura dengeli bir çerçeve sunmayı hedefliyor.
Bu metin Hatay Masası tarafından özgünleştirilerek hazırlanmıştır; birebir alıntı değildir. İlgili kaynak