Piyasa yükleniyor…
Türkiye·İlk okuyanlardan olun

Yerel yönetimlerde yeniden merkezileşme dönemi

Günlük siyaset karmaşası, deyim yerindeyse, yaşanan süreçle ilgili kuşbakışı bir değerlendirmeyi engelliyor. Bunu sık kullanılan “büyük resme bakmak”. 25°C Kapalı İstanbul Dolar 49,34 Euro 55,28 Sterlin 65,15 Bitcoin 4.026.846,81 Gram Altın 6.616,40 Bütün Cumhuriyet arşivi h

H

Editör

Hatay Masası Editör

Güncelleme

Bildirim ayarları →
Yerel yönetimlerde yeniden merkezileşme dönemi

Günlük siyaset karmaşası, deyim yerindeyse, yaşanan süreçle ilgili kuşbakışı bir değerlendirmeyi engelliyor. Bunu sık kullanılan “büyük resme bakmak”.

25°C Kapalı İstanbul Dolar 49,34 Euro 55,28 Sterlin 65,15 Bitcoin 4.026.846,81 Gram Altın 6.616,40 Bütün Cumhuriyet arşivi her yerde ve her an yanınızda! İster telefondan, ister bilgisayardan. Cumhuriyet Arşiv 1930 Yılından Bugüne 5.485.115+ Haber Kupürü App Store Google Play 50 BİN + İndirme Size En Uygun Paketi Seçin 4.5 değerlendirme Abonelik Seçeneklerini İnceleyin Edebiyatın ve Kültürün Nabzı Kitap dünyasına açılan kapınızı aralayın! En sevdiğiniz kitapları indirimli fiyatlarla keşfedin ve hayal gücünüzü genişletin.

1970’li yıllarda, “halkçı belediyecilik” örnekleri, İstanbul’da Ahmet İsvan ve Aytekin Kotil, Ankara’da Vedat Dalokay ve Ali Dinçer, İzmir’de İhsan Alyanak ile verildi. Sosyal yardımlardan, tanzim satışlara uzanan; belediyeciliğin sadece temizlik işleri ve park-bahçeler, ruhsatla sınırlı olmadığını gören bu anlayış, 12 Eylül’le birlikte, geri çekilmek durumunda kaldı.

AKP’nin RP’den itibaren, 1994-2024 yılları arasında, ranta ve betona dayalı, popülizmle süregelen, sosyal yardım ağlarını, dinci gruplarla da derinleştiren, yerel yönetimlerdeki gücü ilk önce 2019’da kırıldı. İstanbul’da Ekrem İmamoğlu, Ankara’da Mansur Yavaş’la, öncelikle üç büyük kentin (İzmir zaten 2004’ten beri CHP’deydi), CHP’nin eline, Millet İttifakı yoluyla geçmesi, İmamoğlu’nun iptal edilen seçiminin Haziran 2019’da tekrarlanması, 13 bin farkın, İmamoğlu lehine 800 bin farka çıkması, AKP iktidarında rahatsızlık yarattı. Bununla birlikte Türkiye’de Cumhur İttifakı’nın hala birinci parti olması, 2023’te 2. Turda olsa da cumhurbaşkanlığının kazanılması, TBMM çoğunluğu, iktidarda kendi lehlerine bir denge yarattı. Fakat CHP’nin Türkiye sathında %37 oy oranı ile birinci parti olduğu Mart 2024 yerel seçimleri, tıpkı ANAP’ın 1989 tahammülsüzlüğü gibi, AKP’de de bir siyasal hazımsızlık problemini gündeme getirdi. Ve bu süreç, konjonktürel olmaktan ziyade yapısal bir tıkanıklığa yol açtı. Ekim 2024’te MHP lideri Türkiye’de terör örgütü başının TBMM’de konuşma yapması önerisini de içeren güncel bir çözüm sürecini TBMM grup toplantısında başlatırken, aynı ay, 2024 Mart yerel seçimlerinde CHP-DEM arasında, “kent uzlaşısı ittifakı”, terörle işbirliği zemininde değerlendirilerek, Esenyurt belediye başkanı Ahmet Özer tutuklandı, görevinden alındı. Yerine, 15 Temmuz 2016’dan sonra 674 saylı KHK ile gündeme gelen ve yasalaştırılan uygulamayla kayyım getirildi. Kayyım ataması bu bağlamda , seçilmiş belediye başkanı, belediye meclisi ve encümeni kadük sayacak bir merkezi uygulamayı, yerel yönetimlerin merkezine yerleştirmeyi fiilen ortaya koydu. Ardından bir kayyım daha, Mart 2025’te Şişli belediyesine, başkan Resul Emrah Şahan’ın yerine getirildi.

İşin ikinci aşaması İstanbul Büyükşehir Belediye başkanı ve çalışma kadrosuna geldi. Diploması iptal edilen ve 19 Mart 2025’te gözaltına alınıp, halen tutuklu bulunan, tutukluluğunun ilk gününde, CHP örgütü ve seçmeninin 15.5 milyon oyuyla cumhurbaşkanı adayı seçilen İmamoğlu’nun, casusluk davaları dahil olmak üzere dediğimiz üzere tutukluğu sürüyor ve yargılanıyor. Siyasal iktidara yakın medyada, önceden verilen hükümler ve suçlamalar, tarihin değişmez tartısında soru işaretleriyle yerini aldı.

Bu aşamalardan sonra, ilçe belediyelerine yapılan operasyonlar, yargı süreçleri, karşımıza belediye başkan vekilliği seçimlerini getirdi. Haziran 2025’te Gaziosmanpaşa, Ekim 2025’te Bayrampaşa ile belediye başkan vekil seçimlerinde, belediye meclis üyelerinin transferlerini yaşama geçirdi. Söz konusu yöntem, Eylül 2026’da Üsküdar, geçtiğimiz Cumartesi Ataşehir ile devam etti.

Bir başka metot ise, yargısal süreçler ve görevden almaların olmadığı yerlerde, belediye başkanlarının transferi ile uygulamaya geçti. Aydın büyükşehir belediye başkanı Özlem Çerçioğlu Ağustos 2025’te, Afyonkarahisar belediye başkanı Burcu Köksal Mayıs 2026’da ve İzmir büyükşehir belediye başkanı Cemil Tugay, Ekim 2026’da AKP’ye transfer oldular.

Uzmanlar, sürecin hem kısa vadeli hem de orta vadeli etkilerinin izlenmesi gerektiğini vurguluyor.

Okurlar için pratik özet: ne oldu, kimler etkilendi ve sırada ne var sorularına yanıt arıyoruz.

Neler biliniyor?

  • Günlük siyaset karmaşası, deyim yerindeyse, yaşanan süreçle ilgili kuşbakışı bir değerlendirmeyi engelliyor. Bunu sık kullanılan “büyük resme bakmak”
  • 25°C Kapalı İstanbul Dolar 49,34 Euro 55,28 Sterlin 65,15 Bitcoin 4.026.846,81 Gram Altın 6.616,40 Bütün Cumhuriyet arşivi her yerde ve her an yanınızda! İster telefondan, ister bilgisayardan. Cumhuriyet Arşiv 1930 Yılından Bugüne 5.485.115+ Haber Kupürü App Store Google Play 50 BİN + İndirme Size En Uygun Paketi Seçin 4.5 değerlendirme Abonelik Seçeneklerini İnceleyin Edebiyatın ve Kültürün Nabzı Kitap dünyasına açılan kapınızı aralayın! En sevdiğiniz kitapları indirimli fiyatlarla keşfedin ve hayal gücünüzü genişletin
  • 1970’li yıllarda, “halkçı belediyecilik” örnekleri, İstanbul’da Ahmet İsvan ve Aytekin Kotil, Ankara’da Vedat Dalokay ve Ali Dinçer, İzmir’de İhsan Alyanak ile verildi. Sosyal yardımlardan, tanzim satışlara uzanan; belediyeciliğin sadece temizlik işleri ve park-bahçeler, ruhsatla sınırlı olmadığını gören bu anlayış, 12 Eylül’le birlikte, geri çekilmek durumunda kaldı
  • AKP’nin RP’den itibaren, 1994-2024 yılları arasında, ranta ve betona dayalı, popülizmle süregelen, sosyal yardım ağlarını, dinci gruplarla da derinleştiren, yerel yönetimlerdeki gücü ilk önce 2019’da kırıldı. İstanbul’da Ekrem İmamoğlu, Ankara’da Mansur Yavaş’la, öncelikle üç büyük kentin (İzmir zaten 2004’ten beri CHP’deydi), CHP’nin eline, Millet İttifakı yoluyla geçmesi, İmamoğlu’nun iptal edilen seçiminin Haziran 2019’da tekrarlanması, 13 bin farkın, İmamoğlu lehine 800 bin farka çıkması, AKP iktidarında rahatsızlık yarattı. Bununla birlikte Türkiye’de Cumhur İttifakı’nın hala birinci parti olması, 2023’te 2. Turda olsa da cumhurbaşkanlığının kazanılması, TBMM çoğunluğu, iktidarda kendi lehlerine bir denge yarattı. Fakat CHP’nin Türkiye sathında %37 oy oranı ile birinci parti olduğu Mart 2024 yerel seçimleri, tıpkı ANAP’ın 1989 tahammülsüzlüğü gibi, AKP’de de bir siyasal hazımsızlık problemini gündeme getirdi. Ve bu süreç, konjonktürel olmaktan ziyade yapısal bir tıkanıklığa yol açtı. Ekim 2024’te MHP lideri Türkiye’de terör örgütü başının TBMM’de konuşma yapması önerisini de içeren güncel bir çözüm sürecini TBMM grup toplantısında başlatırken, aynı ay, 2024 Mart yerel seçimlerinde CHP-DEM arasında, “kent uzlaşısı ittifakı”, terörle işbirliği zemininde değerlendirilerek, Esenyurt belediye başkanı Ahmet Özer tutuklandı, görevinden alındı. Yerine, 15 Temmuz 2016’dan sonra 674 saylı KHK ile gündeme gelen ve yasalaştırılan uygulamayla kayyım getirildi. Kayyım ataması bu bağlamda , seçilmiş belediye başkanı, belediye meclisi ve encümeni kadük sayacak bir merkezi uygulamayı, yerel yönetimlerin merkezine yerleştirmeyi fiilen ortaya koydu. Ardından bir kayyım daha, Mart 2025’te Şişli belediyesine, başkan Resul Emrah Şahan’ın yerine getirildi

Neden önemli?

Yerel yönetimlerde yeniden merkezileşme dönemi başlığı altında takip edilen süreç; kamuoyu, piyasa ve siyaset gündeminde yer tutuyor. Hatay Masası, doğrulanmış bilgileri öne çıkararak okura dengeli bir çerçeve sunmayı hedefliyor.

Bu metin Hatay Masası tarafından özgünleştirilerek hazırlanmıştır; birebir alıntı değildir. İlgili kaynak

Sizin için

Önerilen haberler

Ana sayfa →

Bunları da okuyun

Ana sayfa →